Ciemniejszy ząb po leczeniu kanałowym? Mamy sposoby!

Kiedyś zęby po leczeniu kanałowym często stawały się ciemniejsze. Dzisiaj to już rzadkość. Jeśli jednak borykasz się z problemem zmiany koloru zęba po leczeniu kanałowym, istnieje kilka rozwiązań. Ciemniejszy ząb po leczeniu kanałowym to nie koniec pięknego uśmiechu!

Dlaczego ząb po leczeniu kanałowym zmienił kolor?

Zmiana koloru zęba po leczeniu kanałowym może mieć kilka przyczyn. Koronę zęba mogą przebarwić niektóre, rzadziej dziś już stosowane materiały stomatologiczne, np. starsze wersje uszczelniaczy epoksydowych, zwłaszcza ze srebrem, niektóre cementy krzemianowo-wapniowe, szczególnie z tlenkiem bizmutu czy antybiotykowe leki wewnątrzkanałowe, zwłaszcza TAP z minocykliną[1].

Zmiana koloru zęba może być również wywołana rozpadem krwi i produktów hemoglobiny (czerwonego barwnika krwi) penetrujących kanaliki zębowe. Z taką sytuacją mamy najczęściej do czynienia w przypadku urazów zęba lub w wyniku krwawienia do komory podczas leczenia i niedokładnego wypłukania korony. Długotrwały kontakt krwi z zębiną (np. przy RET, perforacjach) może zwiększać wpływ niektórych materiałów stomatologicznych na ciemnienie tkanek zęba[2]. W końcu, stopniowe szarzenie korony zęba mogą powodować pozostałości martwej miazgi lub rozkładających się tkanek, szczególnie w przypadku niewystarczającego oczyszczenia komory podczas leczenia lub w przypadku wcześniej nie rozpoznanej martwicy miazgi.

Ciemniejszy ząb po leczeniu kanałowym

Ciemniejszy ząb, szczególnie w przednim odcinku łuku zębowego, np. tzw. jedynka czy dwójka, może poważnie zaburzać estetykę uśmiechu. Nic dziwnego, że wielu pacjentów poszukuje skutecznego sposobu zmiany koloru „martwego” zęba na jaśniejszy, pasujący do pozostałych, „żywych” zębów. Współczesna stomatologia radzi sobie z takimi problemami na kilka sposobów.

1-> wybielanie wewnątrzkomorowe, tzw. walking bleach

W przeciwieństwie do wybielania zewnętrznego, które rozjaśnia zęby od zewnątrz, wybielanie wewnętrzne rozjaśnia zęby od wewnątrz. Metoda „walking bleaching” polega na umieszczeniu preparatu wybielającego (najczęściej nadtlenku wodoru i nadtlenku karbamidu) wewnątrz komory zęba. Procedurę przeprowadza się wyłącznie w gabinecie stomatologicznym, etapowo. Po aplikacji preparatu pacjent opuszcza gabinet na kilka dni, a następnie wraca aby powtórzyć zabieg. Zasadne jest wykonanie do trzech serii wybielania, przy stałym monitorowaniu postępów.

Warunkiem wybielania wewnątrzkomorowego są szczelnie i prawidłowo wypełnione kanały zęba oraz brak zmian okołowierzchołkowych. W razie jakichkolwiek wątpliwości lub nieprawidłowości, przed wybielaniem ząb należy powtórnie przeleczyć kanałowo (tzw. re-endo). Efekty wybielania wewnętrznego są bardziej przewidywalne w przypadku zębów przebarwionych w wyniku urazu lub martwicy niż w przypadku przebarwień spowodowanych materiałem[3]. Zabieg nie daje gwarancji uzyskania idealnie pasującego do reszty zębów odcienia, ale jest to sposób o wiele bardziej ekonomiczny i mniej inwazyjny niż tradycyjne metody odbudowy estetycznej, takie jak licówki czy korony, warto więc go spróbować.

2-> odbudowa materiałem kompozytowym tzw. bonding

Jeśli wybielanie wewnętrzne nie dało satysfakcjonującego efektu lub pacjent nie chce skorzystać z tej metody, a w ząb nie jest bardzo zniszczony, można spróbować zmienić kolor zęba pokrywając go materiałem kompozytowym (tzw. bonding). Taka metoda odbudowy estetycznej maskuje przebarwienia i pozwala wyrównać koloryt oraz kształt zęba, a także go wzmocnić. Bonding może okazać się skuteczny w przypadku lekkiego lub umiarkowanego przebarwienia, a utrzymanie efektów estetycznych wymaga odświeżania co kilka lat i regularnego polerowania.  Do wykonania bondingu na ciemniejszym zębie zaleca się używanie materiałów kompozytowych premium o zmniejszonej przezierności przed nałożeniem warstw szkliwnych. Zasadne jest również wybielenie wewnatrzkomorowe zęba przed bondingiem.  Bonding nie będzie najlepszym wyborem przy bardzo dużej różnicy kolorów między zębami, znaczącej utracie tkanek korony, ubytkach brzegów siecznych etc. W takich przypadkach warto rozważyć odbudowę ceramiczną.

3-> - estetyczne wypełnienia porcelanowe - korony lub licówki

Jeśli ząb po leczeniu kanałowym stał się bardzo ciemny i wyraźnie odróżnia się od reszty zębów, a także kiedy jest mocno zniszczony, posiada rozległe wypełnienia lub pęknięcia, wówczas optymalnym rozwiązaniem będzie odbudowa ceramiczna, czyli licówka lub korona. Takie rozwiązanie będzie również idealne w przypadku chęci zmiany kształtu lub proporcji kłopotliwego zęba i zębów sąsiednich. Licówka lub korona ceramiczna będzie rozwiązaniem trwałym i nie wymaga okresowego odświeżania. W przypadku odbudowy pojedynczego zęba w odcinku estetycznym, gdzie w grę wchodzą bardzo dyskretne różnice wizualne, najbardziej polecane będą licówki lub korony z porcelany skaleniowej, wykonane techniką napalania. W takich sytuacjach, ceramista wykonujący licówki może pracować bezpośrednio, indywidualnie z pacjentem i w ciągu kilku godzin w pracowni misternie odtworzyć naturalny kolor zęba, dobierając odcień porcelany idealnie pasujący do pozostałych zębów.

Nowoczesna endodocja - bez obaw o ciemny ząb

Jak widać, współczesna stomatologia posiada rozwiązania, które skutecznie wyrównują koloryt zębów, które zmieniły odcień po leczeniu kanałowym. Najważniejsze jest jednak to, że do tego typu sytuacji dochodzi coraz rzadziej. Współczesne protokoły endodoncji, dzięki nowoczesnym materiałom, technikom i zasadom, minimalizują ryzyko ściemniania zębów po leczeniu kanałowym. Używanie mikroskopu pozwala dokładnie oczyścić komorę zęba i precyzyjnie usunąć hemoglobinę, która kiedyś była częstym źródłem ciemnienia. Odpowiednie użycie środków irygacyjnych, nowoczesne materiały, w tym wysokiej jakości wypełniacze i uszczelniacze endodontyczne o niskim potencjale barwiącym, a także natychmiastowa odbudowa zęba również skutecznie zapobiegają przebarwieniom.